Öğretici Metinlerde Ana Düşünce

21.05.2015 tarihinde 9. Sınıf Türk Edebiyatı Konu Anlatımı kategorisine eklenmiş, Kişi Okumuş ve 0 Yorum Yapılmış.

Paragrafta, yazarın okuyucuya vermek istediği mesaja ana düşünce; okuduğumuz metinlerde üzerinde durulan düşünce, olay, durum ya da soruna ise konu denir.
Bir metnin konusunu bulmak için; Metinde ne anlatılıyor? Bu metinde ne hakkında söz ediliyor? gibi sorulara yanıt aranır.
Ana düşünce “Bu metinde asıl anlatılmak istenen nedir?” sorusunun cevabıdır.

Öğretici metinlerde ana düşünce çoğunlukla metnin tamamına yayılmış olarak verilir. Okuyucunun, metnin ana düşüncesini bulabilmesi için metinde verilen bilgi ve örnekleri; yapılan karşılaştırma ve tanımlamaları dikkatlice okuması ve anlaması gerekir. Bazı metinlerde ise  ana düşünce metnin tamamına yayılmaz ve metnin içindeki bir cümlede, çoğunlukla da sonuç bölümünde açıkça ortaya konur. tümevarım yöntemiyle oluşturulmuş bir metinde ana düşünce son paragrafta verilir.

Paragraf tümdengelim yöntemiyle oluşturulmuşsa ana düşünce cümlesi başta yer alır; ilk cümle hem konuyu hem ana düşünceyi yansıtır.

Ana düşünce metnin türüne, yazarın ilgi alanlarına ve metnin kaleme alındığı dönemin özelliklerine göre soyut bir düşünceyi, teknik bir gelişmeyi, siyasi bir düşünceyi ya da sosyal bir durumu ifade edebilir.

Ana Düşüncenin Özellikleri
⁕ Ana düşünce metnin temeli, özüdür.
⁕ Ana düşünce, metnin tamamını karşılayan en kapsamlı yargıdır.
⁕ Ana düşünce; metnin yazıldığı dönemin özelliğine, metnin türüne, yazarın bakış açısına göre soyut bir kavramı, teknik bir gelişmeyi, siyasî bir düşünceyi, sosyal yeni bir buluşu vb. ifade eder.
⁕ Ana düşünce bulunurken metin esas alınır, yani metinde üzerinde durulan duygu ve düşüncelerin dışında bir yargıya varılamaz. Çünkü ana düşünce, metnin en kısa ve yoğun ifadesidir.
⁕ Ana fikir bulunurken; yazar bu yazıyı niye yazmış? Veya yazarın vermek istediği mesaj nedir? Soruları sorulabilir.

ÖRNEK:
Bir gün karınca dereye düşmüş. Karınca kurtulmak için çırpınırken, oradan geçen güvercin karıncaya acımış. Gagasına aldığı çöpü uzatarak onu sudan çıkarmış.
Başka bir gün ormana bir avcı gelmiş. Elindeki tüfeği güvercine doğrultmuş. Güvercini vurmak istiyormuş. Bunu gören karınca, avcının ayağını ısırmış. Tüfek, avcının elinden düşmüş ve boşa patlamış.
Böylece karınca da güvercinin hayatını kurtarmış.
La Fontaine
Metinde ne anlatılıyor?
Güvercin ile karıncanın birbirlerine yardım etmesi.
Yazarın vermek istediği mesaj nedir?
Yardımlaşmanın önemi

Soru:

Büyük bir amaçtan, sıra dışı bir fikirden etkilendiğinizde tüm düşünceleriniz zincirlerini koparır, zihniniz sınırlarını aşar, bilinciniz her yönde genişler ve kendinizi yeni, mükemmel ve şaşırtıcı bir dünyada bulursunuz.
Uyuyan güçleriniz, yetenekleriniz ve becerileriniz canlanır.
Yukarıdaki metnin ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Büyük amaçlar, insanın harekete geçmesi için tek başına yeterli değildir.
B) Yüksek bir hedefin, farklı bir düşüncenin etkisine girmek; kişinin kendini geliştirmesini, özündeki güçlerini harekete geçirmesini sağlar.
C) Sıra dışı düşünceler, çılgın fikirler; çevremizde bazen olumlu olarak karşılanmayabilir.
D) Zihnimizdeki düşüncelerin serbest kalmasıyla yeni bir kişilik olarak dünyada var oluruz.
E) İnsanın, uyuyan güçlerini ve yeteneklerini canlandırması için çok kitap okuması ve bilgilerini eyleme geçirmesi
gerekir

Please follow and like us:
Yazar Hakkında

Yazar : admin

Yazar Hakkında :

Yazarın Tüm Yazıları İçin Tıklayınız

Yorumlar
İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz

This blog is kept spam free by WP-SpamFree.

Yorum onaylama sistemi etkin; yorumunuzun yayınlanması biraz zaman alabilir.

  • Meta

  • Enjoy this blog? Please spread the word :)