10. SINIF TÜRK EDEBİYATI KONU ANLATIMI – DESTAN DÖNEMİ TÜRK EDEBİYATI

03.12.2013 tarihinde 10. Sınıf Türk Edebiyatı Konu Anlatımı kategorisine eklenmiş, Kişi Okumuş ve 0 Yorum Yapılmış.

1.Destan Dönemi:
Sözlü Edebiyat, Türklerin henüz yazıyı kullanmadıkları dönemdeki edebiyattır. Bu dönem edebiyatı sözlü olarak üretilmiş ve kulaktan kulağa yayılarak varlığını sürdürmüştür. Bu dönemde edebiyatımızı Şamanizm, Maniheizm,  Budizm gibi dinler etkilemiştir.
İslamiyet öncesi Türk edebiyatı, M.Ö. 4000′li 3000′li yıllardan başlayarak Türklerin İslamiyeti kabul ettiği XI. yüzyıl ortalarına kadar sürer. Bu uzun dönemin KökTürkler’e ait yazılı anıtların ortaya konduğu M.S. VI. yüzyıla kadar olan bölümü sözlü edebiyat dönemi olarak adlandırılır.
Bilindiği gibi söz yazıdan öncedir. Böyle olunca da yazılı edebiyat ürünlerinden önce, sözlü edebiyat ürünlerinin oluştuğu ortadadır. Bütün ulusların edebiyatında olduğu gibi Türklerin edebiyatında da sözlü edebiyatın doğuşu dinsel temellere dayanır. Sözlü edebiyat ürünleri, daha yazının bulunmadığı dönemlerde, dinsel törenlerde üretilmeye başlanmış, kuşaktan kuşağa aktarılarak yaşatılmıştır.
Edebiyat türleri içinde ilk doğan tür olan şiir, sözlü edebiyatın anlatımında önemli bir rol oynar. İslamiyet öncesi Türk edebiyatında da şiirin önemli bir yeri vardır.
DÖNEMİN ÖZELLİKLERİ
             Türklerin İslamiyet ile tanışmadan önce oluşturdukları edebiyattır.
             Bu dönem edebiyatı genel olarak sözlüdür.
             Yazılı ürün yok denecek kadar azdır.

             Bu dönemde Türklerin göçebe bir yaşamları vardır.
             Edebiyat yabancı etkilerden oldukça uzaktır.
             Türkler çok tanrılı bir din anlayışına sahiptir.(Totemcilik, Manihaizm, Budizm, Şamanizm…)
             Duygu, düşünce ve hayallerini sözlü biçimde; cura, tambura, kopuz gibi sazlarla iletirler.
             Bu dönemde saz çalıp şiir söyleyenlere “ozan, kam, baksı” adı verilir.
             Bu dönem edebiyatı üçe ayrılır:
             Bu dönem ürünlerinin konusu genellikle kahramanlıktır.
             Kahramanlar olağanüstüdür ve mitolojik unsurlarla süslüdür.
             Kahramanlar hüsrana uğramazlar, eylemler çoğunlukla zaferle sonuçlanır.
             Türklerin totemi genellikle bir hayvan veya bitkidir.
             Köktürklerin totemi kurt,  Uygurların kuş ağacıdır.
             Destanlar; milletin, din, fazilet ve milli kahramanlık maceralarının manzum hikayeleridir.
             Tarihten önceki çağlarda tanrılar veya tanrılaştırılmış insanlar hakkında söylenerek zamanla inanış haline gelen efsaneye mitos denir.
             Mitoslarda tanrılar ve insanlarla birlikte devlerin, cinlerin, perilerin ve diğer masal yaratıklarının da hikâyeleri vardır.

 

             Bir milletin mitoslarını inceleyen bilime mitoloji denir.(Yunan mitolojisi, Mısır mitokojisi vb.)
Yazar Hakkında

Yazar : admin

Yazar Hakkında :

Yazarın Tüm Yazıları İçin Tıklayınız

Yorumlar
İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz

This blog is kept spam free by WP-SpamFree.

Yorum onaylama sistemi etkin; yorumunuzun yayınlanması biraz zaman alabilir.